Samenvatting purpose tafels

De Betekenisvol Aanbesteden tafel: wat hebben we geleerd?

Het zit erop! De vier bijeenkomsten met de purpose tafel van OHPEN en Onlanders. In 2018 besloten OHPEN en Onlanders om samen een tafel te kopen op Purpose Day in Rotterdam. We hebben de tafel fysiek gekocht en er een claim in gebrand:

“Samen betekenisvol aanbesteden, ik doe het!”

De tafel staat symbool voor onze missie om met aanbesteden een bijdrage te leveren aan de betekeniseconomie.

Betekenisvol aanbesteden: wat hebben we geleerd?

Vorig jaar begonnen we met de tafel met het idee dat alles helemaal anders moest. De aanbestedingswet op de schop, een nieuwe politieke beweging, zelfs het woord ‘activisme’ is gevallen.

We bedachten dat we dit gingen aanpakken zoals je een nieuw probleem aanpakt: stap voor stap en met open vizier. Ons uitgangspunt was dat iedereen zijn of haar inbreng mocht doen en wat het beste resoneerde, dat werd de koers van die bijeenkomst.

#1 Belemmeringen

Om een oplossing te bedenken, moet je goed weten wat je probleem eigenlijk is. Om hier inzage in te krijgen hebben een aannemer, een adviesbureau en een opdrachtgever een pitch voorbereid over hun ervaring met maatschappelijke meerwaarde creëren via aanbesteden. Na deze pitch is gediscussieerd.

Na deze gesprekken heeft een groepje van vier studenten een opdracht uitgewerkt voor OHPEN over pre-concurrentiële kennisuitwisseling als voorwaarde voor het realiseren van meer maatschappelijke meerwaarde.

Voorzichtige eerste conclusie van deze bijeenkomst was dat aanbesteden nog niet hoeft te worden afgeschaft, maar dat dit wel anders moet.

#2 Oplossingsrichtingen

De bijeenkomst over de oplossingsrichtingen ging met name over de veranderende rol van de opdrachtgever. Door de vraag om duurzame oplossingen wordt de rol van de opdrachtgever anders. Een voorbeeld wat daarbij tot de verbeelding sprak, was van een hogeschool die straks zodanig veel duurzame energie op moet wekken met het eigen vastgoed dat ze in feite ook energieproducent worden. De expertise en core business van een hogeschool ligt daar uiteraard niet. Je moet als opdrachtgever dus anders nadenken over de zaken die je zelf doet en de zaken die je uitbesteedt.

Een inzicht is dat opdrachtgevers binnen de eigen organisatie ook anders aandacht moeten hebben voor het ‘oplijnen’ van de strategische doelen. De aandacht voor de vraag “Waarom doen we wat we doen?” wordt veel relevanter om doelen daadwerkelijk te kunnen halen.

Om tot deze inzichten te komen is de trainingstool Balans ingezet.

Betekenisvol aanbesteden

#3 Anders aanbesteden

In de eerste bijeenkomst zijn vier studentes aan het werk gezet om zich te verdiepen in de pre-commerciële contacten met de markt. Hun advies “meer contact, minder contract” is tijdens de derde bijeenkomst aan de gasten gepresenteerd.

De tafel is georganiseerd rondom aanbesteden en daarom is een spreker uitgenodigd met ervaring in Rapid Circular Contracting (RCC). Erick Wuestman presenteerde deze methode als een oplossing om anders aan te besteden. In plaats van een oplossing aan te besteden gaat deze methode uit van het uitvragen van de beste aanbieder op een duurzaamheidsambitie.

Deze aanpak zorgt voor een snellere aanbesteding en een langere samenwerking. Voor deze aanpak is wel ander gedrag nodig. Daarvoor zijn de 8 basisprincipes ontwikkeld.

Rapid Circular Contracting

#4 Sustainable development goals centraal

De laatste bijeenkomst stond in het teken van de SDG’s. Deze 17 doelen streven een betere wereld in 2030 na. Met inkoop kan je de keten van leveranciers beïnvloeden. Door niet je eigen doelen maar de SDG’s centraal te stellen, kun je dus echte maatschappelijke meerwaarde creëren. Dit gaat verder dan de overeenkomst tussen leverancier en klant.

Tijdens de workshops waarin in groepjes over echte casussen in relatie tot de SDG’s werd gediscussieerd, viel op hoe makkelijk we in de valkuil stappen om gelijk in technische oplossingen te denken.

Al snel stonden er gespreksleiders op die de vraag stelden “waarom doen we wat we doen?”. Vervolgens ontstond al snel het besef dat een opdrachtgever nooit alle innovaties in het werkveld kan bijhouden. Door de ambitie in de markt te zetten, creëer je ruimte voor innovatie.

Het belangrijkste inzicht van deze middag is het belang van de samenwerking en het gedrag dat daarbij hoort. Alleen met passend gedrag wat uitgaat van partnerschap zal een samenwerking slagen en kunnen ambities zoals het behalen van de SDG’s worden behaald.

En nu?

IPNNWat te doen na vier hele leerzame bijeenkomsten? De Betekenisvol Aanbesteden tafel wordt symbolisch overgedragen aan het IPNN, het Inkoop Platform Noord-Nederland, waar dit thema verder wordt opgepakt.

OHPEN Ingenieurs werkt onder de noemer Betekenisvol Samenwerken verder aan verschillende onderwerpen die bijdragen aan positieve verandering in de samenwerking tussen opdrachtgever en opdrachtnemer. Houd de website van OHPEN in de gaten voor kenniscafés over verschillende onderwerpen zoals bouwteams, Rapid Circular Contracting en innovatie in de infra.

Onlanders gaat zich richten op het versnellen van de circulaire economie en in het eerste kwartaal van 2020 met Cirkelstad Groningen. Een initiatief voor een stad zonder afval en zonder uitval. Aanmelden voor Cirkelstad groningen kan via info@onlanders.nl. Onlanders specialiseert zich in Rapid Circulair Contracting en Rapid Circulair Contracting vanuit het platform RCC.